Het project Boerenzwaluw probeert meer inhoud te geven aan het ringwerk aan deze soort en meer gegevens te verkrijgen over belangrijke zaken betreffende toe- of afname.

Boerenzwaluwen zijn de boodschappers van de lente en zijn met hun sierlijke vluchten prachtig om te zien. Bovendien zijn ze altijd in de buurt van mensen te vinden.

Helaas gaat het niet goed met de boerenzwaluw. De Boerenzwaluw staat als 'gevoelig' op de Rode Lijst door een afname van 50-75% in de afgelopen 40 jaar. Hoe dat precies komt en welke maatregelen effectief zijn is nog niet bekend. Vogelbescherming Nederland en SOVON Vogelonderzoek hebben daarom 2011 uitgeroepen tot het jaar van de Boerenzwaluw.

Gestage afname

Het aantal Boerenzwaluwen vertoont de laatste decennia een geleidelijke maar gestage afname. De oorzaken moeten wellicht gezocht worden in de veranderingen op agrarisch gebied, waarbij kleinschaligheid en diversiteit veranderen in grootschaligheid en bio-industrie: kleine boerenbedrijven met veel schuren maken plaats voor grote boerderijen met enkele enorme gebouwen.

Natte polders, met een grote verscheidenheid aan planten en insecten, veranderen in goed bemalen groene woestijnen waarin de grasproductie voorop staat. Een insecteneter als de Boerenzwaluw ondervindt daarvan direct de nadelige gevolgen.

Belangrijke vragen

Dit project is opgezet om te ontdekken waar zich in Nederland de goede en minder goede broedgebieden bevinden en hoe daar de overleving, reproductie en bestands toe- of afname verloopt. De belangrijkste vragen waarop getracht wordt een antwoord te vinden zijn:

  • Is er verschil in reproductie in de diverse regio's en habitats?
  • Is er verschil in overleving in de diverse regio's en habitats?
  • Hoe groot is de jaarlijkse toe- of afname van het aantal broedparen in de diverse regio's?
  • Waar bevinden zich gezonde, waar afnemende populaties?
  • Hoe is de dispersie van de jonge vogels?
  • Hoe groot is de plaatstrouw in de diverse regio's?

Tot en met het jaar 2003 is er binnen het budget van het Vogeltrekstation nog steeds een plekje gevonden om een deel van de aangelegde ringen binnen dit project te vergoeden. Helaas is het in verband met de afronding van het ESP project niet langer mogelijk deze vergoedigen uit te betalen.

Het Boerenzwaluw-project is door onze Europese collega's dusdanig belangrijk gevonden dat 'EURING breed' de Boerenzwaluw als studieobject is overgenomen. Dat heet het EURING Swallow Project
 


Voor meer informatie: www.boerenzwaluw.nl, Coördinator veldwerk: dhr. B. van den Brink,  Postbus 50, 6700 AB Wageningen.